Bạn đang gặp chuyện gì với font?

Gặp chữ font không có (ví dụ ữ, ơ, Đ), phần mềm hoặc hiện ô vuông, hoặc lặng lẽ mượn chữ từ một font khác trên máy. Vì thế dòng chữ có vài chữ khác nét, khác độ đậm như hình dưới.

Xem font thiếu chữ nàoThêm chữ còn thiếu

Ghép thô là lấy dấu ở đâu đó đặt cố định lên chữ: dấu mỏng hơn nét chữ, dấu mũ và dấu sắc chồng nhau, dấu nặng lệch tâm. VFE dựng dấu theo nét của chính font, rồi cho bạn kéo, xoay, co giãn từng dấu trong tab Chỉnh dấu.

Nếu dấu chữ hoa chạm dòng trên khi gõ đoạn văn, nới khoảng dòng lên khoảng 1,4 đến 1,7 lần cỡ chữ.

Mở Chỉnh dấu trong Studio

Gồm 12 nguyên âm (a ă â e ê i o ô ơ u ư y) với 6 thanh, cộng chữ đ/Đ. Đủ chữ chưa phải là xong: dấu chồng chạm nhau, râu ơ/ư rời thân vẫn là lỗi cần chỉnh.

Kiểm tra font của bạn

Chuỗi thử chúng tôi hay dùng, theo gợi ý của nhà thiết kế Sinh Vũ:

ẤN ĐỘ, ỔN ĐỊNH, KỶ NIỆM, THẲNG, LẶNG, TRƯỜNG, NGƯỠNG
Nghiêng ngửa, Lượm lặt, Tưởng tượng, Ẫ Ằ Ỗ Ữ

Xem bốn điều: dấu chồng có tách được ấ, ầ, ẩ, ẫ, ậ ở cỡ nhỏ không; râu ơ, ư có cùng hình, có dính thân không (cặp ươ là phép thử khó nhất); dấu nặng có đụng đuôi chữ y không; chữ hoa có dấu có bị cắt ở dòng trên không. Nguồn: Sinh Vũ, luật hệ chữ và dấu tiếng Việt.

Để Khám font kiểm tra giúp

Cả hai đều gõ được tiếng Việt. Khác ở chỗ ai làm dấu và có được phép làm không: font Việt hoá chỉ hợp lệ khi giấy phép gốc cho sửa, và chất lượng dấu tuỳ người làm. Trước khi dùng một font Việt hoá, hãy xem ai Việt hoá, giấy phép gốc là gì, và thử bằng chuỗi nhiều dấu chồng.

Font Việt hoá có ghi rõ giấy phép

Dán văn bản vào trang Chuyển font VNI, TCVN3 để đổi ngay, hoặc dùng công cụ chuyển mã của Unikey (Ctrl + Shift + F6). Studio còn chuyển được cả file font VNI thành font Unicode.

Chuyển VNI, TCVN3 sang Unicode

Tên file trên macOS và một số trang web lưu chữ có dấu thành nhiều ký tự: e, rồi dấu mũ, rồi dấu sắc. Bộ gõ thông thường lại dùng dạng dựng sẵn, mỗi chữ có dấu là một ký tự. Hai cách sửa: chuyển văn bản sang dựng sẵn (Unikey có lựa chọn này trong công cụ chuyển mã), hoặc dùng font có quy tắc đặt dấu OpenType. Font Việt hoá bằng VFE có cả chữ dựng sẵn lẫn quy tắc này. Khi làm thiết kế, nên chuyển văn bản về dạng dựng sẵn (NFC) trước cho chắc.

Đọc thêm về Unicode tiếng Việt

Ví dụ Caveat bản gốc chỉ có chữ Latin cơ bản; cửa hàng VFE có Caveat VN đủ 134 chữ có dấu. Với font không có trong cửa hàng, đưa vào Studio để thêm dấu, nhớ kiểm tra giấy phép trước khi chia sẻ.

Xem Caveat VNTìm font viết tay khác

"Dùng để kiếm tiền" rộng hơn bạn nghĩ: logo quán, bao bì, áo in để bán, video có bật kiếm tiền, thiết kế giao cho khách đều tính là thương mại, kể cả khi bạn không bán trực tiếp bản thiết kế. CC BY dùng được nhưng phải ghi tên tác giả. Mọi font trong cửa hàng VFE đều thuộc nhóm dùng thương mại được.

Font dùng thương mại được

Thiết kế, tài liệu, video bạn làm bằng font OFL không bị giấy phép này ràng buộc. Ràng buộc chỉ nằm ở file font: bản sửa phải giữ giấy phép OFL, kèm dòng bản quyền và toàn văn giấy phép (điều 5).

Theo FAQ của OFL, cắt bớt chữ hay đổi định dạng font cũng thường được tính là bản sửa; riêng đóng gói WOFF, WOFF2 giữ nguyên dữ liệu gốc thì không. Nguồn: văn bản OFL 1.1, OFL FAQ.

So sánh các giấy phép

Thêm dấu vào font là tạo ra một bản sửa đổi (tác phẩm phái sinh), nên chỉ làm được khi giấy phép gốc cho sửa và cho chia sẻ lại. Luật Sở hữu trí tuệ Việt Nam không nhắc riêng tới font; cách an toàn là coi file font là phần mềm và hình chữ là tác phẩm mỹ thuật ứng dụng, rồi theo quy định chặt hơn.

• OFL: được; giữ OFL, đổi tên nếu có Reserved Font Name.
• Apache 2.0: được; kèm giấy phép, giữ các ghi chú bản quyền và ghi rõ file đã sửa.
• Ubuntu Font Licence: bắt buộc đổi tên, bản sửa giữ giấy phép này; các nguồn còn hiểu khác nhau, nên hỏi tác giả trước.
• Font trả phí, "personal use": giấy phép thường cấm sửa; phải có phép bằng văn bản của tác giả.

VFE không kiểm soát font bạn đưa vào Studio, nên hãy đọc file giấy phép trước khi Việt hoá và chia sẻ. Cửa hàng VFE chỉ nhận font OFL, Apache, MIT, CC BY, CC0.

Bản thêm chữ Việt là bản sửa, và OFL cấm bản sửa dùng tên được giữ, kể cả khi chỉ thêm hậu tố: tên giữ là "Mystery Quest" thì "Mystery Quest VN" vẫn không được. Vì vậy cửa hàng đặt tên mới hẳn, ví dụ Mystery Quest thành Bi An VN. Font không giữ tên thì chỉ thêm "VN".

Trang của từng font ghi rõ tên gốc, tác giả và lý do đổi tên; file ZIP kèm giấy phép. Không có danh sách chung font nào giữ tên: phải đọc dòng bản quyền trong giấy phép của từng font, và bộ dựng cửa hàng kiểm tra việc này tự động.

Chỉ cần file font nằm trong gói cài đặt cũng tính là phân phối font, kể cả khi app không hiển thị chữ đó. Báo chí từng đưa tin một ứng dụng Việt mới ra mắt bị bên đại diện xưởng chữ đòi mua giấy phép khoảng 13.300 bảng Anh (chưa VAT) chỉ vì một file font bị bỏ quên trong file cài đặt (CafeBiz).

Trước khi phát hành, rà lại mọi file font trong dự án và xoá font không dùng. Font OFL nhúng được vào app, game, website, chỉ cần kèm giấy phép.

Khung chữ dùng để dựng thêm chữ còn thiếu lấy từ font Patrick Hand (OFL), nên font ghi kèm thông tin này và giấy phép OFL cho phần khung.

Thử bằng một câu nhiều dấu chồng như "Ngẫu hứng đẹp, lặng lẽ trước Đồng Hới" ở đúng cỡ chữ bạn sẽ dùng. Hai họ font là đủ cho hầu hết thiết kế: một cho tiêu đề, một cho nội dung. Cửa hàng VFE lọc sẵn theo kiểu chữ và có ô gõ thử.

Gõ thử trong cửa hàngCách phối font

Cả hai đều là OpenType. Word, Excel trên Windows ổn định nhất với TTF; Photoshop, Illustrator, Canva, CapCut dùng tốt cả hai. WOFF2 chỉ dành cho website.

Windows: chuột phải file .ttf hoặc .otf, chọn Install (hoặc Install for all users). macOS: bấm đúp file, chọn Install Font. Cài đủ các kiểu Thường, Đậm, Nghiêng thì nút B, I trong Word mới dùng đúng kiểu.

Có font còn chỉnh được độ rộng, độ nghiêng. Bạn chọn được mọi giá trị ở giữa, như đậm 450 thay vì chỉ 400 hay 500.

Canva nhận file TTF, OTF, WOFF dưới 15 MB, không nhận ZIP hay WOFF2, và không nhận font biến thiên: hãy tải lên từng file kiểu tĩnh (Regular, Bold…). Chỉ chủ sở hữu, quản trị viên hoặc người được giao thiết kế thương hiệu mới tải font lên được.

CapCut không có hướng dẫn chính thức về tải font lên. Người dùng bản máy tính thường cài font vào máy trước rồi chọn trong CapCut; bản điện thoại thì không chắc dùng được.

Đã tải bản Việt hoá mà vẫn lỗi dấu: xoá font cũ đã tải lên trước đó (ứng dụng có thể giữ bản cũ cùng tên), tải lại file mới rồi mở lại ứng dụng. Bật viền chữ mà lộ vệt đứt ở chữ có dấu thì dùng Sửa lỗi viền chữ để hàn liền nét. Thông tin Canva theo trang trợ giúp của Canva, kiểm tra tháng 11/2026.

Sửa lỗi viền chữ

Word cắt mọi phần vẽ cao hơn con số font khai báo. Dấu chồng trên chữ hoa như Ấ, Ổ, Ữ là phần cao nhất nên bị cắt trước. Cách sửa là dùng bản font có thông số đúng. Font Việt hoá bằng VFE được tự nâng thông số này theo dấu cao nhất, và Khám font chỉ ra chữ nào đang vượt khung.

Kiểm tra dấu bị cắtViệt hoá lại bằng Studio

Khi Photoshop chạy quyền cao hơn Unikey, Unikey không gõ được vào đó: chuột phải Unikey, chọn Run as administrator. Trong Photoshop, bật Edit, Preferences, Type, chọn World-Ready Layout rồi mở lại chương trình. Nếu dấu vẫn rời hoặc hiện ô vuông thì mới là lỗi font.

Trong Word: File, Options, Save, chọn Embed fonts in the file. Chỉ nhúng được nếu giấy phép cho phép (font OFL cho phép). Muốn chắc chắn giữ nguyên trình bày thì xuất PDF.

Thêm font-display: swap để chữ hiện ngay bằng font dự phòng trong lúc tải. Studio xuất sẵn gói WOFF2 kèm đoạn CSS.

Xuất gói font web

Ngoài ra: chuyển font VNI, TCVN3 sang Unicode; sửa lỗi viền chữ; biến chữ viết tay thành font; Việt hoá hàng loạt nhiều font một lần; giấy tập viết ô li và bảng chữ cái cho lớp học.

Mở StudioVào cửa hàng

Font trong cửa hàng cũng tải miễn phí, kèm giấy phép mở. Khi có gói Pro, phần dùng hằng ngày vẫn miễn phí; xem câu bên dưới.

Trong Public Beta, mọi tính năng đều miễn phí và không giới hạn. Khi có gói Pro, bản miễn phí vẫn giữ:

• Việt hoá, chỉnh dấu, kiểm tra cấu trúc trong Studio; xuất TTF và OTF không giới hạn số lần.
• Chữ viết tay thành font, không giới hạn.
• Tải font trong cửa hàng; các công cụ thử font, tập viết, bảng chữ cái, chữ nghệ thuật.
• Việt hoá hàng loạt và dựng cả họ font: tối đa 20 file mỗi lượt, không giới hạn số lượt.

Pro dành cho công việc lớn hơn: hàng loạt không giới hạn số file với chế độ thử nhiều cách đặt dấu, kiểm tra nâng cao và báo cáo QA, đánh giá AI, kết nối ChatGPT hay Claude với Studio, gói font web. Những phần được ghi là miễn phí ở trên sẽ không bị thu hẹp. Font bạn đã xuất vẫn là của bạn và dùng tiếp như cũ.

Người đã ủng hộ VFE trong Beta được tặng Pro khi gói này ra mắt: hãy giữ lại ảnh chụp hoặc mã giao dịch chuyển khoản để nhận. Mọi người dùng được mua Pro với giá ưu đãi trong đợt mở bán đầu tiên.

Chỉ khi bạn tự bật trợ lý AI và đồng ý, ảnh vài chữ mới được gửi tới nhà cung cấp AI bạn chọn.

Chính sách quyền riêng tư

Font chỉ có chữ hoa được dựng thêm chữ thường có dấu; font pixel được vẽ dấu theo lưới điểm ảnh. Ký hiệu ₫ được thêm tự động.

Thử với font của bạn

Dấu nào lệch thì mở font trong Studio để kéo chỉnh.

Tạo font chữ viết tay

Giấy phép mở gồm OFL, Apache, MIT, CC BY, CC0.

Góp ý và báo lỗi